• November Ravenvennen

     

     

     

     

    Namens de natuur uw gastheer

  • November Rozendaal

     

     

     

     

     

    Geleend van onze kinderen

  • November Weerterbos

    Namens de natuur uw gastheer

  • November Maas

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

    Landschap, meer dan natuur alleen

  • November Ingendael

     

     

     

     

     

    Geleend van onze kinderen

Schoongemaakte Cannerberg; terug bij Stichting het Limburgs Landschap

Schoongemaakte Cannerberg; terug bij Stichting het Limburgs Landschap
vrijdag, 20 januari 2012

Na ruim 57 jaar heeft het ministerie van Defensie de Cannerberg verlaten en de groeve op 24 januari 2012 officieel teruggegeven aan de eigenaar, de Stichting het Limburgs Landschap. De mergelgroeve, gelegen tussen het Albertkanaal en de Jeker, werd in 1954 door het ministerie van Defensie gehuurd. Defensie huurde de groeve voor een periode van 50 jaar voor de NAVO, die daar een verbindingscentrum en oorlogshoofdkwartier inrichtte. Vanuit deze groeve bewaakte de NAVO in de tijd van de Koude Oorlog jarenlang het luchtruim boven Europa. Met de val van de Berlijnse Muur kwam de Koude Oorlog ten einde. Dit betekende ook het einde van het verbindingscentrum en de NAVO vertrok in 1993 uit de Cannerberg. Na sluiting werd duidelijk dat in de berg als gevolg van de jarenlange activiteiten een omvangrijk milieuprobleem was ontstaan. De aanwezigheid van asbest als brandwerende isolatie was al snel een veel besproken onderwerp. Naast de asbestverontreiniging was ook sprake van stortlocaties als gevolg van bouw- en sloopactiviteiten ten behoeve van de inrichting van het verbindingscentrum. Ook waren door het (ongezuiverd) lozen van huishoudelijk afvalwater slibafzettingen ontstaan, voornamelijk aan de Belgische zijde van de groeve. Ook bleek door het gebruik van een eigen energievoorziening een ernstige bodemverontreiniging met dieselolie te zijn ontstaan.

Cannerberg

Schoongemaakte Cannerberg; terug bij Stichting het Limburgs Landschap

Na ruim 57 jaar heeft het ministerie van Defensie de Cannerberg verlaten en de groeve op 24 januari 2012 officieel teruggegeven aan de eigenaar, de Stichting het Limburgs Landschap. De mergelgroeve, gelegen tussen het Albertkanaal en de Jeker, werd in 1954 door het ministerie van Defensie gehuurd. Defensie huurde de groeve voor een periode van 50 jaar voor de NAVO, die daar een verbindingscentrum en oorlogshoofdkwartier inrichtte. Vanuit deze groeve bewaakte de NAVO in de tijd van de Koude Oorlog jarenlang het luchtruim boven Europa. Met de val van de Berlijnse Muur kwam de Koude Oorlog ten einde. Dit betekende ook het einde van het verbindingscentrum en de NAVO vertrok in 1993 uit de Cannerberg. Na sluiting werd duidelijk dat in de berg als gevolg van de jarenlange activiteiten een omvangrijk milieuprobleem was ontstaan. De aanwezigheid van asbest als brandwerende isolatie was al snel een veel besproken onderwerp. Naast de asbestverontreiniging was ook sprake van stortlocaties als gevolg van bouw- en sloopactiviteiten ten behoeve van de inrichting van het verbindingscentrum. Ook waren door het (ongezuiverd) lozen van huishoudelijk afvalwater slibafzettingen ontstaan, voornamelijk aan de Belgische zijde van de groeve. Ook bleek door het gebruik van een eigen energievoorziening een ernstige bodemverontreiniging met dieselolie te zijn ontstaan.

pers cannerberg

Het voormalige commandocentrum in de Cannerberg. Foto Stichting het Limburgs Landschap, Edmond Staal

 Gigantische saneringsoperatie

De Dienst Vastgoed Defensie is namens het Nederlandse Ministerie van Defensie in 2003 gestart met een van de grootste milieusaneringsoperaties uit de geschiedenis. De saneringsoperatie is in nauw overleg met de Stichting het Limburgs Landschap, de gemeente Maastricht en de gemeente Riemst uitgevoerd. Het doel van de saneringsoperatie was het wegnemen van alle verontreinigingen, waardoor er na de sanering geen gebruiksbeperkingen meer aanwezig zouden zijn. Tijdens de ruim 7 jaar durende saneringsoperatie is het asbest minutieus verwijderd, zijn de stortlocaties verwijderd en is de met olie verontreinigde mergellagen uitgegraven en verwijderd. Uit controlemetingen door laboratoria, milieukundige bureaus en door het onafhankelijke instituut TNO is vastgesteld dat aan de saneringsdoelstelling is voldaan. In verband met het risico op instortingsgevaar kon een tweetal storten niet (volledig) worden geruimd. Om dezelfde reden kon ook een deel van het opgehoopte slib in het Belgische deel van de groeve niet geruimd worden. Uit onderzoek van het achtergebleven materiaal is vastgesteld dat het geen risico vormt voor mens en milieu. Ook bleek het niet mogelijk alle olie uit de dieper gelegen mergel te verwijderen. Hiervan is vastgesteld dat, gezien de locatie waar de olie achter is gebleven en de achtergebleven hoeveelheid, er geen risico’s zijn voor de mens en het milieu.

Schoon teruggeleverd

De rapportages van de saneringswerkzaamheden en de controles van het saneringsresultaat zijn ter beoordeling aangeboden aan de gemeente Maastricht, die ook de vergunning voor de saneringsoperatie heeft verleend. Die heeft ingestemd met het behaalde saneringsresultaat. Er is geen sprake meer van risico's voor mens en milieu. Op basis van de conclusie van de gemeente Maastricht heeft het ministerie van Defensie aan Stichting het Limburgs Landschap verzocht de groeve weer terug te nemen. De Stichting het Limburgs Landschap heeft het verzoek van Defensie aanvaard en de officiële overdracht heeft op 24 januari plaatsgevonden in Maastricht.

Nieuwe toekomst

Mergelgrotten zijn een belangrijke toeristische attractie. Stichting het Limburgs Landschap wil ook dit complex graag een publieksfunctie geven en is voornemens het bijzondere militaire verleden van de groeve beleefbaar te maken en het verhaal van dit verleden te vertellen. Hiervoor hebben zij ondersteuning van onder andere de Stichting Menno van Coehoorn. Gedurende de gehele saneringsoperatie is al rekening gehouden met deze toekomst. Voorafgaand aan de te saneren gebieden binnen het gangenstelsel heeft overleg plaatsgevonden tussen het ministerie van Defensie en de Stichting Menno van Coehoorn. Zo zijn diverse kenmerkende zaken van de vroeger zo "geheime bunker" bewaard gebleven voor de toekomst. Het is voor de eigenaren van ondergrondse kalksteengroeves een behoorlijke opgave om aan de aangescherpte veiligheidseisen te kunnen voldoen voor openstelling voor publiek. De Stichting het Limburgs Landschap stelt echter alles in het werk om deze groeve tijdens excursies open te kunnen stellen voor het publiek om zo de geest van het ooit geheimzinnige verleden aan het publiek te kunnen tonen.

Er op uit